Phí gas là gì?
Phí gas là khoản phí người dùng trả để thực hiện giao dịch và các thao tác trên blockchain. Khoản phí này góp phần trả công cho những thành viên xác thực giao dịch và đưa giao dịch vào blockchain; cách phân bổ cụ thể tùy thuộc từng mạng.
Phí gas được sử dụng trên các blockchain hỗ trợ hợp đồng thông minh, chẳng hạn Ethereum.
Những điểm chính
- Phát sinh khi gửi giao dịch.
- Được dùng khi thực thi hợp đồng thông minh.
- Mức phí phụ thuộc vào tình trạng sử dụng mạng.
- Một phần hoặc toàn bộ phí được trả cho thợ đào hay người xác thực, tùy mạng.
Giải thích dễ hiểu
Phí gas là chi phí sử dụng tài nguyên tính toán của mạng blockchain.
Mỗi thao tác trên blockchain cần một lượng tính toán nhất định. Người dùng trả phí thực hiện thao tác để mạng có thể xử lý giao dịch và hạn chế tình trạng quá tải.
Phí gas hoạt động như thế nào?
Khi người dùng gửi một giao dịch, quy trình thường gồm:
- Giao dịch được gửi lên mạng.
- Giao dịch đi vào mempool.
- Người xác thực lựa chọn giao dịch để đưa vào khối, trong đó mức phí là một yếu tố quan trọng.
- Giao dịch được thêm vào khối.
Mức phí phụ thuộc vào hai yếu tố:
- Độ phức tạp của thao tác.
- Mức độ bận rộn của mạng.
Ví dụ, thực thi một hợp đồng thông minh phức tạp đòi hỏi nhiều phép tính hơn, nên thường tốn phí cao hơn.
Khi nào cần trả phí gas?
Phí gas được sử dụng cho nhiều thao tác trên blockchain:
- Gửi tiền mã hóa.
- Tương tác với hợp đồng thông minh.
- Sử dụng các giao thức DeFi.
- Tạo và chuyển NFT.
Vai trò của phí gas trong hệ sinh thái blockchain
Phí gas giữ vai trò quan trọng đối với hoạt động của mạng blockchain.
- Phí tạo động lực cho các thành viên xác nhận giao dịch và duy trì mạng lưới.
- Phí gas giúp bảo vệ blockchain khỏi giao dịch rác. Vì mỗi thao tác đều có chi phí, kẻ tấn công sẽ tốn kém hơn nếu muốn gây quá tải bằng lượng lớn giao dịch.
Ngoài ra, cơ chế phí còn giúp phân bổ tài nguyên tính toán của mạng giữa những người dùng.
Thuật ngữ liên quan
Câu hỏi thường gặp
Vì sao phí gas có thể tăng cao?
Phí tăng khi mạng đông đúc, tức nhiều người gửi giao dịch cùng lúc.
Ai nhận phí gas?
Thợ đào hoặc người xác thực nhận phần phí được giao thức phân bổ cho việc xác nhận giao dịch. Không phải mạng nào cũng trả toàn bộ phí cho họ; chẳng hạn trên Ethereum, phí cơ bản bị đốt còn phí ưu tiên được trả cho người xác thực.
Có thể giảm phí gas không?
Có. Đôi khi phí thấp hơn vào thời điểm mạng ít hoạt động.
Phí gas phụ thuộc vào những gì?
Phí phụ thuộc vào độ phức tạp của thao tác và mức độ bận rộn của mạng tại thời điểm giao dịch.